Bin RaÅŸid El Maktum tarafından dün resmen açıldı. Aynı zamanda BirleÅŸik Arap Emirlikleri BaÅŸkan Yardımcısı ve BaÅŸbakanı olan Prens Maktum, ÅŸu ana kadar Burç Dubai olarak bilinen 1.5 milyar dolarlık kulenin bundan sonra isminin 'Burç Halife' olarak deÄŸiÅŸtirildiÄŸini açıkladı.

Aynı zamanda tahta çıkışının dördüncü yılı kutlanan Prens Maktum, Halife isminin 'büyüklüÄŸü yansıtacağını' da sözlerine ekledi. Ä°smi kuleye verilen BirleÅŸik Arap Emirlikleri Devlet BaÅŸkanı Halife Bin Zayid'in ise törene katılan yüzlerce üst düzey yetkilinin arasında olmadığı öÄŸrenildi.

Açılış hazırlıkları bir aydan beri devam eden ve hükümete ait Emaar emlak ÅŸirketi tarafından inÅŸa edilen 160 katlı Burç Halife'nin açılışında 10 bin havai fiÅŸek patlatıldı ve kule etrafında ve yakın mekan ve caddelerde toplanan binlerce ziyaretçiye tam bir görsel ÅŸölen verildi.

Ses ve müzik efektleri ile koreografi edilmiÅŸ su gösterilerinin yapıldığı ve Fransız Pierre Marcout ve 250 kiÅŸilik ekibi tarafından düzenlenen açılış için 868 adet yüksek güçlü 'stroboskop' ışık, binanın dış cephesine entegre edildi ve bir dizi hipnotik ışıklandırma yapıldı.

Organizasyon için Fransız, Ä°ngiliz ve Amerikalı uzmanlardan da yardım alınırken açılışın herkes tarafından takip edilebilmesi için belirli noktalara dev ekranlar kuruldu. 400'ün üzerinde medya mensubunun takip ettiÄŸi program, 160 ülkede televizyondan canlı yayınlandı ve tüm dünyada 2 milyarın üzerinde kiÅŸinin bu tarihi hadiseyi izlediÄŸi ifade edildi.

Resmi olarak altı bin kiÅŸinin davet edildiÄŸi fakat binlerce kiÅŸinin de çevrede toplandığı açılışı, yüksek tanımlı (High Definition) iletim teknolojisi kullanan Dubai hükümetine ait Dubai Media Incorporated ÅŸirketinin iki adet mobil prodüksiyon ünitesi takip etti. Birçok yerel ve bölgesel televizyon kanalı da aynı yayını izleyicilerine iletti.

ÖÄŸle saatlerinden itibaren Dubai polisinin çevrede geniÅŸ güvenlik önlemleri aldığı ve bazı yolları kapattığı gözlendi. Ä°ÅŸ çıkışı saatlerinde de bölgede trafik durma noktasına geldi. Açılış töreni akÅŸam saat 7.30 gibi baÅŸladığında birçok sürücünün aracını yol kenarında durdurarak cep telefonlarıyla resim ve video çekmeye çalıştığı görüldü.

EN AZ 10 YIL RAKÄ°BÄ° YOK

Burç Halife proje idare ÅŸirketi yetkililerine göre kulenin yükseklik rekoru bir baÅŸka bina tarafından kırılasıya kadar en az 10 sene geçecek. Åžikago merkezli Skidmore, Owings ve Merrill (SOM) ÅŸirketi ortağı ve ana proje müdürü George Efstathiou, yüksek bir binanın dizaynına bugün baÅŸlansa bile tamamlanıncaya kadar 7 ile 10 yıllık bir zaman diliminin gerekeceÄŸini söyledi.

Bugüne kadar hükümet ya da Emaar yetkilileri tarafından iÄŸne ÅŸeklindeki çelik ve cam yapı Burç Halife'nin tam yüksekliÄŸi sır gibi saklandı. Açılış töreni ile kulenin yüksekliÄŸinin 828 metreye ulaÅŸtığı ilan edildi. Kuleye dünyada en yakın bina ise ÅŸu an 508 metre ile Tayvan'daki Taipei 101 kulesi. BaÅŸka bir SOM yetkilisi ise inÅŸaat boyunca kendilerinin dahi kulenin tam yüksekliÄŸini bilmediÄŸini, sadece Tayvan'dakinden az daha yüksek olacağını tahmin ettiklerini ve Emaar'ın kendilerine devamlı daha yükseÄŸe çıkmalarını istediÄŸini söyledi.

Açılış öncesi düzenlenen basın toplantısında konuÅŸan Emaar baÅŸkanı Muhammed El Abbar, kuleyi inÅŸa etmek için finansmana ihtiyaç duymadıklarını ve inÅŸaat baÅŸladığında kulenin yüzde 90'ının satıldığını açıkladı. El Abbar, masraflarının büyük kısmını karşıladıklarını ve yüzde 10 gibi az da olsa kâr yaptıklarını belirtti. Emaar baÅŸkanı ayrıca Burç Halife'nin ÅŸirketin bu yılın ilk üç çeyreÄŸindeki gelirlerine olumlu etki yapmasını beklediklerini söyledi.



REKOR ÜSTÜNE REKOR

160 katlı kulenin inÅŸasında 330 bin metreküp çimento, 31 bin 400 ton çelik ve 28 bin 261 adet cam panel kullanıldı ve kule açık havada 95 kilometre uzaktan görülebiliyor. Ä°nÅŸaatın en hızlı olduÄŸu dönemde aynı anda 12 binin üzerinde iÅŸçi çalıştı ve 22 milyon iÅŸçi saati harcandı.

Burç Halife'nin temeli için 110 bin ton ağırlığında 45 bin metre küp çimento kullanıldı. Çelikle güçlendirilmiÅŸ temeldeki 192 kazık, yerin 50 metre derinine kadar iniyor. Sadece temel atma iÅŸlemi 12 ay sürdü. Ä°lk 100 kat bin 93 günde tamamlanırken inÅŸaatın hızlanmasıyla her üç günde bir kat çıkıldı.

Ä°nÅŸasında 100'ün üzerinde ülkeden 60'tan fazla danışmanın rol aldığı kulede 57 adet asansör, 8 yürüyen merdiven, bin 44 adet daire, 37 katlık ofis alanı ve 160 odalı Giorgio Armani markalı otel ile yeraltında 3 bin araç kapasiteli otopark bulunuyor.

Ayrıca çevre dostu kuledeki soÄŸutma sistemlerinden toplanan 15 ton su, bina etrafındaki yeÅŸil alanları sulamak için kullanılıyor. Burç Halife'de dünyanın en yüksek noktadaki mescidi ve yüzme havuzu da bulunuyor. Yine açılış töreninde dünyada en yüksek noktaya atılan havai fiÅŸeklerle farklı bir rekor daha kırıldı.

Ä°nÅŸasına 2004'te baÅŸlanan Burç Halife, 1.5 milyar dolara maloldu. Mimarı Adrian Smith olan kulenin inÅŸasını Güney Koreli Samsung Mühendislik ve Ä°nÅŸaat ile Belçikalı Besix grubu ve yerel Arabtec firmaları üstlendi. Samsung daha önce Taipei 101 ve Kuala Lumpur'daki Petronas ikiz kulelerini de inÅŸa etmiÅŸti.

DÜNYANIN Ä°LK ARMANÄ° OTELÄ°
Toplam 12 bin kiÅŸinin ikamet edeceÄŸi ve çalışacağı kuleye gelecek aydan itibaren taşınılacak, 5'ten 8'inci kata kadar ve 38 ve 39'uncu katlarda 160 odalı dünyanın ilk Armani oteli ve 9'dan 16'ncı kata kadar da Armani konutları olacak. Otelde 600 kiÅŸi çalışacak ve beÅŸ restoran bulunacak. Tek odalı Armani dairesinin fiyatı ise 3.9 milyon dolardan baÅŸlıyor. Emaar ÅŸirketi de 900 kadar dairenin anahtarlarının mart ayından itibaren teslim edileceÄŸini açıkladı.

Kulede 112'nci kattan itibaren 37 kat boyunca ofisler olacak. Dünyadaki en yüksek sınıf 'A Kalite' ofislere genellikle yüksek fiyat ödemekten çekinmeyen yerli ve uluslararası büyük firmaların talip olduÄŸu kaydedildi. Kuledeki ofis alanının 75 bin metrekareyi bulduÄŸu ve Dubai'deki ofislerin sadece yüzde 15'inin A kalite olduÄŸu öÄŸrenildi. Dubai'de üst sınıf ofislerin metrekare fiyatı 600 ile 800 Dolar arasında deÄŸiÅŸirken Burj Halife'deki kira fiyatlarıyla ilgili resmi bir açıklama yapılmadı.

Kuledeki toplam 57 asansörü Otis adlı firma üretti. Misafirlerin gitmek istediÄŸi kata daha hızlı ve rahat ulaÅŸabilmesi amacıyla hiçbir asansör, tüm 160 katı ziyaret etmeyecek. Bunun yerine asansörler gidilecek bölüme göre gruplandırılacak. Hızı saatte 40 kilometreye ulaÅŸacak asansörlerle iki dakikada kulenin tepesine ulaÅŸmak mümkün. Fakat ana hizmet asansörü, Burç Halife'nin tam ortasında 504 metre yüksekliÄŸe kadar çıkacak. Taipei 101'in uzunluÄŸunun 500 metre civarı, New York'taki Empire State binasının 381 metre ve saniyede dokuz metre kateden bu asansörün dünyanın en yükseÄŸe çıkan asansörü olduÄŸu kaydedildi.

Burç Halife'nin 124'üncü katında bir de halka açık seyir güvertesi var. Ä°steyenler 'Tepede' isimli dünyanın en yüksek güvertesinden ÅŸehri bugünden itibaren büyükler için 28 Dolar, çocuklar için 20 Dolar ödeyerek seyredebilecek. Sıraya girmeden hemen asansöre binmek isteyenler de 60 doları gözden çıkarmak zorunda kalacak.

YANGIN ÇIKARSA NE OLACAK?

Burç Halife'de herhangi bir zamanda 150'den fazla katta 35 bin insanın olması bekleniyor. Uzmanlara göre acil bir tahliye gerektiÄŸinde en yüksek risk asansörlerde bulunuyor. Asansörler hem ana hem acil güç ile çalışabiliyor. Bazı asansörler 'yaÅŸam botu tahliyesi' modunda kullanılabilecek ve eÄŸitilmiÅŸ personel bu asansörleri kullanarak ziyaretçileri belli katlardaki korumalı alanlara taşıyabilecek.

Kulenin mimarlarına göre insanların 160 katı inmesi beklenemeyeceÄŸi için her 25 katta bir 'basınçlı klimalı' bölümler yapılmış. Bu bölümler binanın ana yapısından ayrı ve iki saate kadar yangına karşı dayanıklı inÅŸa edilmiÅŸ. Basınçlı olmasının sebebi ise dumanın mümkün olduÄŸu kadar içeri çekilmesini engellemek. Acil durumda ziyaretçiler isterse bu bölümlerde bekleyecek veya aÅŸağı katlara merdivenlerden inerken dinlenebilecek.

METRO Ä°STASYONU DA AÇILDI

Geçen yıl hizmete giren Dubai metrosunun Burç Halife istasyonu da aynı gün açıldı. Dubai Yol ve Ulaşım Otoritesi'nden yapılan açıklamada istasyonun metro raylarından daha yüksekte olduÄŸu ve her yöne saatte 11 bin yolcu ağırlama kapasitesine sahip olduÄŸu belirtildi.

Ä°stasyonun uzunluÄŸu 132 metre, geniÅŸliÄŸi ise 29 metreyi buluyor. Ä°stasyonu hafta içi günde 10 bin, hafta sonları ve tatillerde 19 binin kiÅŸinin kullanması bekleniyor.

Yeni istasyonu daha çok 800 hektarlık bir alanı kapsayan Burç Halife bölgesinde ikamet eden ve çalışanların kullanacağı ifade edildi. Burç Halife'ye dünyanın en büyük alışveriÅŸ merkezi Dubai Mall, 50 katlı bina yüksekliÄŸi kadar su fışkırtabilen fıskiye, 30 bin konut, dokuz otel, 19 mesken kule ve 3.5 kilometre uzunluÄŸunda bir bulvar eÅŸlik ediyor. Burç Halife kompleksinin maliyetinin 20 milyar doları aÅŸacağı tahmin ediliyor.

SIRADA 1.1 KM'LÄ°K KULE VAR

Burç Halife'nin dizaynını gerçekleÅŸtiren ABD'li mimarlık firması Skidmore, Owings and Merrill'in Suudi Arabistan'ın Cidde kentinde yapılması planlanan 1.1 kilometre uzunluÄŸundaki Krallık Kulesi'ne de talip olduÄŸu bildirildi. SOM daha önce dünyanın en yüksek beÅŸ binasının dizaynını da üstlenmiÅŸti.

Krallık Kulesi'nin Prens Elvelid Bin Talal Abdülaziz El Suud'a ait Krallık Holding tarafından planlandığı öÄŸrenildi. Forbes dergisine göre Prens Elvelid'in serveti 13 milyar doları aşıyor ve derginin milyarderler listesinde 22'nci sırada geliyor. Elvelid ayrıca Citigrup'un en büyük ferdi yatırımcısı olarak biliniyor.

Burç Halife'nin inÅŸasında yer alan yerli Arabtec inÅŸaat firmasının 80 bin kiÅŸinin yaÅŸayacağı ve 26.6 milyar dolara malolacak Krallık Åžehri projesi için teklif verdiÄŸi ve henüz cevap almadığı ifade edildi.